Digitalni repozitorij raziskovalnih organizacij Slovenije

Izpis gradiva
A+ | A- | Pomoč | SLO | ENG

Naslov:Ten-year trends in serum 25-hydroxyvitamin D in Slovenia (2014–2023) : laboratory-based data from tested individuals and COVID-19-period changes
Avtorji:ID Osredkar, Joško (Avtor)
ID Siuka, Darko (Avtor)
ID Jerin, Aleš (Avtor)
ID Štabuc, Borut (Avtor)
ID Godnov, Uroš (Avtor)
Datoteke:.pdf PDF - Predstavitvena datoteka, prenos (1,54 MB)
MD5: E4445C2AE21D6B38413E6C5D2F06ED71
 
URL URL - Izvorni URL, za dostop obiščite https://www.mdpi.com/2072-6643/18/7/1168
 
Jezik:Angleški jezik
Tipologija:1.01 - Izvirni znanstveni članek
Organizacija:Logo UKC LJ - Univerzitetni klinični center Ljubljana
Povzetek:Background: Vitamin D status is influenced by season, age, and public health messaging. The COVID-19 pandemic was accompanied by heightened interest in vitamin D, but long-term national data from Central/Eastern Europe remain limited. We aimed to characterize 10-year trends, seasonal variation, and demographic determinants of serum 25-hydroxyvitamin D [25(OH)D] in Slovenia, with particular focus on changes during the COVID-19 period. Methods: We performed a retrospective cross-sectional analysis of all serum 25(OH)D measurements performed at the Slovenian national reference laboratory between January 2014 and December 2023. The core analytic cohort included 106,875 patients with valid 25(OH)D results, aged 0–100 years. Vitamin D status was classified as deficient (<30 nmol/L), insufficient (30–50 nmol/L), adequate (50–75 nmol/L), and optimal (>75 nmol/L). Temporal trends, seasonal patterns, and age- and sex-specific differences were assessed using non-parametric tests and Kendall’s τ. Results: Mean 25(OH)D concentration over the study period was 61.9 ± 34.2 nmol/L; 16.0% of patients were deficient and 22.8% insufficient. Annual mean 25(OH)D increased from 57.0 nmol/L in 2014 to 67.2 nmol/L in 2023, with a significant upward temporal trend and a 14.6% higher mean level during 2020–2023 compared with 2014–2019. Seasonal variation was pronounced (≈20% higher summer–autumn vs. winter–spring), and vitamin D status declined progressively with age, with the highest deficiency prevalence in patients ≥ 70 years. Females had slightly higher 25(OH)D than males, although absolute differences were small. Conclusions: This laboratory-based analysis of tested patients showed higher 25(OH)D concentrations during and after the COVID-19 period, superimposed on persistent seasonal and age-related gradients. These observations identify older adults and winter testing periods as important contexts for vitamin D optimization, but they should be interpreted as descriptive trends among tested individuals rather than as evidence of causal pandemic effects or population-wide prevalence changes.
Ključne besede:25-hydroxyvitamin D, seasonal variation, deficiency, age factors, COVID-19 pandemic
Status publikacije:Objavljeno
Verzija publikacije:Objavljena publikacija
Leto izida:2026
Št. strani:str. 1-22
Številčenje:Vol. 18, iss. 7, [article no.] 1168
PID:20.500.12556/DiRROS-29216 Novo okno
UDK:616.98:578.834
ISSN pri članku:2072-6643
DOI:10.3390/nu18071168 Novo okno
COBISS.SI-ID:274444547 Novo okno
Opomba:Nasl. z nasl. zaslona; Opis vira z dne 8. 4. 2026;
Datum objave v DiRROS:24.04.2026
Število ogledov:23
Število prenosov:15
Metapodatki:XML DC-XML DC-RDF
:
Kopiraj citat
  
Objavi na:Bookmark and Share


Postavite miškin kazalec na naslov za izpis povzetka. Klik na naslov izpiše podrobnosti ali sproži prenos.

Gradivo je del revije

Naslov:Nutrients
Skrajšan naslov:Nutrients
Založnik:MDPI
ISSN:2072-6643
COBISS.SI-ID:2948140 Novo okno

Licence

Licenca:CC BY 4.0, Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna
Povezava:http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl
Opis:To je standardna licenca Creative Commons, ki daje uporabnikom največ možnosti za nadaljnjo uporabo dela, pri čemer morajo navesti avtorja.

Sekundarni jezik

Jezik:Slovenski jezik
Ključne besede:25-hidroksivitamin D, sezonske spremembe, pomanjkanje, starostni dejavniki, pandemija COVID-19


Nazaj