<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="23996" NadgradivoID="503" NRID="27639345" OceID="0" DomainUrl="https://dirros.openscience.si/" IzpisPolniUrl="https://dirros.openscience.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=23996" StOgledov="521" StPrenosov="317" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-05-09 13:46:55" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="1" DovoliZahtevkeZaDostop="0">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/DiRROS-23996">20.500.12556/DiRROS-23996</PID>
  <Naslov>Spatiotemporal variability of dendroecological indicators in pedunculate oak (Quercus robur L.) tree-rings across Europe in relation to species distribution models</Naslov>
  <Podnaslov></Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov></TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>Climate is a primary, but non-stationary, driver of tree growth. Climate change is altering the sensitivity of forest growth to water availability and temperature over time. It is considered that pedunculate oak (Quercus robur L.) will cope with the changing climatic conditions in Europe in the near future. However, while species distribution models project expansion zones, they also identify reductions in occurrence at the dry and warm distribution margins. Whereas species distribution models primarily rely on occurrence data, tree rings—given their long-term perspective and their use in empirical models—can provide a mechanistic view of forest growth dynamics, including temporally changing climate responses. Increased climate sensitivity and growth synchrony are key dendroecological indicators of tree stress. Here, we used an unprecedented network of 150 Q. robur sites (over 3300 trees), covering the full projected range of contracting to persistent areas across Europe, to assess the dendroecological indicators over recent decades in relation to species distribution model predictions. We reveal that oaks in areas projected to experience range contraction exhibited greater sensitivity to current growing season climatic conditions, whereas those in persistence areas responded more strongly to previous season conditions. Growth synchrony among trees was higher in the contraction areas, but showed no significant increasing trend over the last 70 years, as expected from ecotone theory. Temporal shifts in climate sensitivity were stronger for temperature and vapor pressure deficit in the persistence areas, whereas the climatic water balance gained importance in the contraction zones. These findings suggest that Q. robur growth is not yet being severely affected by climate change, and that the species is currently coping well with the climate changes, even in regions with projected range contractions, thereby challenging statistically derived scenarios of range shift based on species distribution models.</Opis>
  <TujJezik_Opis></TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>climate change scenarios</Beseda>
    <Beseda>climate–growth relationships</Beseda>
    <Beseda>climatic water balance</Beseda>
    <Beseda>growth synchrony</Beseda>
    <Beseda>range contraction</Beseda>
    <Beseda>vapor pressure deficit</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <TujJezik_KljucneBesede>
    <Beseda>scenariji podnebnih sprememb</Beseda>
    <Beseda>odnosi med podnebjem in rastjo</Beseda>
    <Beseda>podnebno vodno ravnovesje</Beseda>
    <Beseda>sinhronost rasti</Beseda>
    <Beseda>krčenje območja razširjenosti</Beseda>
    <Beseda>primanjkljaj parnega tlaka</Beseda>
  </TujJezik_KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>true</JeRecenzirano>
  <Zaloznik></Zaloznik>
  <Izvor></Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1060" ISO639-3="slv">Slovenski jezik</TujJezik>
  <Povezave></Povezave>
  <Pokrivanje></Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice></AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="r2" DRIVER="info:eu-repo/semantics/report">Znanstveno delo</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2025-11-04 14:04:04</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2025-11-04 14:04:05</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2025-11-05 03:39:51</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2025</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba>Nasl. z nasl. zaslona;
Opis vira z dne 4. 11. 2025;
</Opomba>
  <StStrani>str. 1-17</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>iss. 11 [article no. e70567]</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2>Vol. 31</StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>2025</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>NiDoloceno</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>0000-00-00</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>0000-00-00</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>0000-00-00</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="6" Kratica="CC BY 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl" Logo="by.png" LogoPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/licence/by.png" DatumZacetkaLicenciranja="" VezanoNa="" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="14884" Ime="Andrei" Priimek="Popa" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="430119939" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="6117" Ime="Jernej" Priimek="Jevšenak" AltIme="J. Jevšenak" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="191631971" Afiliacija="" ArrsID="39600" ORCID="https://orcid.org/0000-0002-4811-3624"></Oseba>
    <Oseba ID="22593" Ime="Marcin K." Priimek="Dyderski" AltIme="Marcin Dyderski" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="435586307" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="8075" Ime="Radosław" Priimek="Puchałka" AltIme="R. Puchałka" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="278703971" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="11021" Ime="Allan" Priimek="Buras" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="414068227" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="14885" Ime="Ionel" Priimek="Popa" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="167802723" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="21164" Ime="Martin" Priimek="Wilmking" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="320321123" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="22594" Ime="Aleksandra" Priimek="Kalisty" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="459208963" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="22595" Ime="Catalin Constantin" Priimek="Roibu" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="303967587" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="13169" Ime="Marcin" Priimek="Jakubowski" AltIme="" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="434189315" Afiliacija="" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">630*1</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">1365-2486</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.1111/gcb.70567">10.1111/gcb.70567</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/255853571">255853571</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="35645" DatotekaNRID="0" NamenDatotekeID="5" NamenDatoteke="Izvorni URL" FormatDatotekeID="56" FormatDatoteke="URL" MIME="text/url" IkonaFormata="html.gif" IkonaFormataPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/fileTypes/html.gif" VelikostDatoteke="0" VelikostDatotekeKratko="0,00 KB" DatumVstavljanja="2025-11-04 14:04:07" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="false" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="0">
      <Naziv></Naziv>
      <OrgNaziv></OrgNaziv>
      <URL>https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/gcb.70567</URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5></MD5>
      <SHA256></SHA256>
      <UUID>bf831d3c-b97e-11f0-9bb7-001a4af901a5</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://dirros.openscience.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=35645</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
    <Datoteka ID="35646" DatotekaNRID="14447355" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.gif" IkonaFormataPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/fileTypes/pdf.gif" VelikostDatoteke="4561203" VelikostDatotekeKratko="4,35 MB" DatumVstavljanja="2025-11-04 14:05:20" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv>Global_Change_Biology_-_2025_-_Popa_-_Spatiotemporal_Variability_of_Dendroecological_Indicators_in_Pedunculate_Oak__Quercus.pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>Global_Change_Biology_-_2025_-_Popa_-_Spatiotemporal_Variability_of_Dendroecological_Indicators_in_Pedunculate_Oak__Quercus.pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>93D88C157CA3D90475FF8C07E5F95B70</MD5>
      <SHA256>9dfd7fa0f294eeb9ff84478d85aebb98fdf570ba0a19048285df96c81fb62293</SHA256>
      <UUID>eae48625-b97e-11f0-9bb7-001a4af901a5</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://dirros.openscience.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=35646</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="110966"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="36" Kratica="SciVie" ZavodEvsID="3600360" Logo="scivie.png" LogoPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/logo/scivie.png">Gozdarski inštitut Slovenije</Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
