<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<Gradivo ID="23059" NadgradivoID="1547" NRID="26835229" OceID="0" DomainUrl="https://dirros.openscience.si/" IzpisPolniUrl="https://dirros.openscience.si/IzpisGradiva.php?lang=slv&amp;id=23059" StOgledov="927" StPrenosov="500" StOcen="0" VsotaOcen="0" DatumIzvoza="2026-05-02 23:45:20" OcenaSkupna="0" StPodgradiv="0" StudijskiProgramEvsID="" JeIndeksirano="0" JeVecAvtorjev="0" DovoliZahtevkeZaDostop="0">
  <PID Url="http://hdl.handle.net/20.500.12556/DiRROS-23059">20.500.12556/DiRROS-23059</PID>
  <Naslov>Drug-resistant tuberculosis on the Balkan Peninsula</Naslov>
  <Podnaslov>determination of drug resistance mechanisms with Xpert MTB/XDR and whole-genome sequencing analysis</Podnaslov>
  <TujJezik_Naslov>Drug-resistant tuberculosis on the Balkan Peninsula: determination of drug resistance mechanisms with Xpert MTB/XDR and whole-genome sequencing analysis</TujJezik_Naslov>
  <TujJezik_Podnaslov></TujJezik_Podnaslov>
  <Opis>The new molecular assay Xpert MTB/XDR (Cepheid, Sunnyvale, CA, USA) was launched in 2021 to detect Mycobacterium tuberculosis (MT) complex with mutations conferring resistance to isoniazid (INH), ethionamide (ETH), fluoroquinolone (FQ), and second-line injectable drugs (SLIDs). The aim of our study was to evaluate the performance of the Xpert MTB/XDR rapid molecular assay on rifampicin-resistant, multidrug-resistant, and pre-extensively resistant tuberculosis (TB) isolates in a clinical laboratory in the Balkan Peninsula compared to a phenotypic drug susceptibility test (pDST). Xpert MTB/XDR was used to test positive Bactec MGIT 960 (Becton, Dickinson and Co., Franklin Lakes, NJ, USA) cultures or DNA isolates. In the case of discrepant results between Xpert MTB/XDR and pDST, the usefulness of whole-genome sequencing (WGS) was emphasized. In our study, 80 MT isolates from different Balkan countries were selectively chosen from the National Mycobacterial Strain Collection in Golnik, Slovenia. Isolates were tested with the Xpert MTB/XDR assay, conventional pDST, and WGS. Xpert MTB/XDR showed high sensitivities of 91.9%, 100%, and 100% for detecting INH, FQ, and SLID resistance, respectively, compared to pDST. In contrast, low sensitivity (51.9%) for ETH resistance was achieved because isolates harbored widespread mutations across the ethA gene. The specificity of Xpert MTB/XDR was 100% for all drugs except for INH (66.7%). Further investigation with WGS revealed −57c→t mutations in the oxyR-ahpC region marked with uncertain significance, which caused the low specificity for detecting INH resistance with the new assay. Xpert MTB/XDR can be used in clinical laboratories for the rapid detection of INH, FQ, and SLID resistance. Moreover, it can be used to rule in resistance to ETH. Additional use of WGS is recommended in cases of discrepant results between pDST and Xpert MTB/XDR. Future improvements of Xpert MTB/XDR with the inclusion of additional genes may increase the usefulness of the assay.</Opis>
  <TujJezik_Opis></TujJezik_Opis>
  <KljucneBesede>
    <Beseda>drug resistant tuberculosis</Beseda>
    <Beseda>whole-genome sequencing analysis</Beseda>
    <Beseda>molecular diagnostics</Beseda>
    <Beseda>Xpert MTB/XDR</Beseda>
  </KljucneBesede>
  <TujJezik_KljucneBesede>
    <Beseda>proti zdravilom odporna tuberkuloza</Beseda>
    <Beseda>sekvenciranje celotnega genoma</Beseda>
    <Beseda>molekularna diagnostika</Beseda>
    <Beseda>Xpert MTB/XDR</Beseda>
  </TujJezik_KljucneBesede>
  <Potrjeno>true</Potrjeno>
  <JeZaklenjeno>false</JeZaklenjeno>
  <JeRecenzirano>true</JeRecenzirano>
  <Zaloznik>ASM Press</Zaloznik>
  <Izvor>Microbiology spectrum</Izvor>
  <Jezik ID="1033" ISO639-3="eng">Angleški jezik</Jezik>
  <TujJezik ID="1060" ISO639-3="slv">Slovenski jezik</TujJezik>
  <Povezave></Povezave>
  <Pokrivanje>Balkanski polotok; </Pokrivanje>
  <CasovnoPokritje></CasovnoPokritje>
  <AvtorskePravice>© 2023 Truden et al. This is an open-access article distributed under the terms of the Creative Commons Attribution 4.0 International license.</AvtorskePravice>
  <VrstaGradiva ID="" DRIVER="info:eu-repo/semantics/other">Neznano</VrstaGradiva>
  <DatumVstavljanja>2025-07-18 14:26:38</DatumVstavljanja>
  <DatumObjave>2025-07-18 14:26:38</DatumObjave>
  <DatumSpremembe>2025-10-24 03:53:02</DatumSpremembe>
  <DatumTrajnegaHranjenja>0000-00-00 00:00:00</DatumTrajnegaHranjenja>
  <LetoIzida>2023</LetoIzida>
  <LetoIzidaDo>0</LetoIzidaDo>
  <KrajIzida></KrajIzida>
  <LetoIzvedbe>0</LetoIzvedbe>
  <KrajIzvedbe></KrajIzvedbe>
  <Opomba>Nasl. z nasl. zaslona;
Opis vira z dne 22. 7. 2023;
</Opomba>
  <StStrani>str. 1-9</StStrani>
  <StevilcenjeNivo1>iss. 2</StevilcenjeNivo1>
  <StevilcenjeNivo2>Vol. 11</StevilcenjeNivo2>
  <Kronologija>Mar./Apr. 2023</Kronologija>
  <Patent_Stevilka></Patent_Stevilka>
  <Patent_DatumVeljavnosti>0000-00-00</Patent_DatumVeljavnosti>
  <VerzijaDokumenta>Zaloznikova</VerzijaDokumenta>
  <StatusObjaveDrugje>Objavljeno</StatusObjaveDrugje>
  <VrstaStroskaObjave>apc</VrstaStroskaObjave>
  <DatumPoslanoVRecenzijo>2022-07-20</DatumPoslanoVRecenzijo>
  <DatumSprejetjaClanka>2023-02-12</DatumSprejetjaClanka>
  <DatumObjaveClanka>2023-03-06</DatumObjaveClanka>
  <Licence>
    <Licenca ID="6" Kratica="CC BY 4.0" Naziv="Creative Commons Priznanje avtorstva 4.0 Mednarodna" URL="http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.sl" Logo="by.png" LogoPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/licence/by.png" DatumZacetkaLicenciranja="2023-04-13" VezanoNa="Version of Record valid from 2023-04-13" VezanoNaAng="" Besedilo="" BesediloAng=""></Licenca>
  </Licence>
  <EmbargoDo></EmbargoDo>
  <VrstaEmbarga ID="1" Naziv="Takojšnja javna objava" OpenAIREDostop="openAccess"></VrstaEmbarga>
  <Osebe>
    <Oseba ID="8488" Ime="Sara" Priimek="Truden" AltIme="S. Truden" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="293319267" Afiliacija="Univerzitetna klinika za pljučne bolezni in alergijo Golnik" ArrsID="" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="8485" Ime="Eva" Priimek="Sodja" AltIme="E. Sodja; E Sodja" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="98037347" Afiliacija="Univerzitetna klinika za pljučne bolezni in alergijo Golnik" ArrsID="28517" ORCID=""></Oseba>
    <Oseba ID="8490" Ime="Marija" Priimek="Žolnir-Dovč" AltIme="Marija Žolnir- Dovč; Manca Žolnir-Dovč; Manca Žolnir- Dovč; Marija Žolnir; Manca Žolnir; Manca Žolnir Dovč; Manca Žolnir Dovč; Manca Žolnir - Dovč; Manca Žolnir - Dovč; M Žolnir-Dovč; M Žolnir- Dovč; M. Žolnir-Dovč; M. Žolnir- Dovč; M Zolnir-Dovc; M Zolnir- Dovc; Manca Zolnir Dovč; Manca Zolnir Dovč; Manca Zolnir-Dovc; Manca Zolnir- Dovc; Manca Žolnir Dovc; Manca Žolnir Dovc; Manca Zolnir Dovc; Manca Zolnir Dovc; Manca Dovc- Zolnir" VlogaID="70" VlogaNaziv="Avtor" ConorID="2822499" Afiliacija="Univerzitetna klinika za pljučne bolezni in alergijo Golnik" ArrsID="07627" ORCID=""></Oseba>
  </Osebe>
  <Identifikatorji>
    <Identifikator ID="4" Sifra="UDK" Naziv="UDK" URL="">616-002</Identifikator>
    <Identifikator ID="9" Sifra="ISSN-clanka" Naziv="ISSN pri članku" URL="">2165-0497</Identifikator>
    <Identifikator ID="15" Sifra="DOI" Naziv="DOI" URL="http://dx.doi.org/10.1128/spectrum.02761-22">10.1128/spectrum.02761-22</Identifikator>
    <Identifikator ID="3" Sifra="CobissID" Naziv="COBISS_ID" URL="https://plus.cobiss.net/cobiss/si/sl/bib/159507971">159507971</Identifikator>
  </Identifikatorji>
  <Datoteke>
    <Datoteka ID="33800" DatotekaNRID="0" NamenDatotekeID="5" NamenDatoteke="Izvorni URL" FormatDatotekeID="56" FormatDatoteke="URL" MIME="text/url" IkonaFormata="html.gif" IkonaFormataPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/fileTypes/html.gif" VelikostDatoteke="0" VelikostDatotekeKratko="0,00 KB" DatumVstavljanja="2025-07-18 14:26:39" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="false" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="0">
      <Naziv></Naziv>
      <OrgNaziv></OrgNaziv>
      <URL>https://journals.asm.org/doi/epdf/10.1128/spectrum.02761-22</URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5></MD5>
      <SHA256></SHA256>
      <UUID>74681b49-63d2-11f0-9bb7-001a4af901a5</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://dirros.openscience.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=33800</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
    <Datoteka ID="33801" DatotekaNRID="14373808" NamenDatotekeID="2" NamenDatoteke="Predstavitvena datoteka" FormatDatotekeID="2" FormatDatoteke=".pdf" MIME="application/pdf" IkonaFormata="pdf.gif" IkonaFormataPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/fileTypes/pdf.gif" VelikostDatoteke="253621" VelikostDatotekeKratko="247,68 KB" DatumVstavljanja="2025-07-18 14:31:33" JeZbrisana="false" JeJavnoVidna="true" JeIndeksirana="true" JeVidno="true" VidnoOd="01.01.1970" Zaporedje="1">
      <Naziv>RAZ_Truden_Sara_2023.pdf</Naziv>
      <OrgNaziv>RAZ_Truden_Sara_2023.pdf</OrgNaziv>
      <URL></URL>
      <Opis></Opis>
      <OpisTujJezik></OpisTujJezik>
      <UrlObdelave></UrlObdelave>
      <FrekvencaAzuriranjaID>1</FrekvencaAzuriranjaID>
      <Verzija></Verzija>
      <MD5>ABAC2A988B6B6BBD67DDB0207A17139A</MD5>
      <SHA256>7513adcc8fa406c87b2a44647e2cef8ab4a923043edaef55e5e408ee53544a4f</SHA256>
      <UUID>236bdbec-63d3-11f0-9bb7-001a4af901a5</UUID>
      <PID></PID>
      <PrenosPolniUrl>https://dirros.openscience.si/Dokument.php?lang=slv&amp;id=33801</PrenosPolniUrl>
      <Vsebine>
        <Vsebina TipVsebine="GoloBesedilo" JezikID="1033" Oznaka="" Dolzina="45143"></Vsebina>
      </Vsebine>
    </Datoteka>
  </Datoteke>
  <Organizacije>
    <Organizacija OrganizacijaID="43" Kratica="UKPBAG" ZavodEvsID="4300430" Logo="golnik.png" LogoPolniUrl="https://dirros.openscience.si/teme/dirros/img/logo/golnik.png">Univerzitetna klinika za pljučne bolezni in alergijo Golnik</Organizacija>
  </Organizacije>
  <OrganizacijeVira>
  </OrganizacijeVira>
  <MetodeZbiranjaPodatkov>
  </MetodeZbiranjaPodatkov>
  <TipologijaDela ID="1.01" Koda="1.01" Naziv="Izvirni znanstveni članek" SchemaOrg="Article"></TipologijaDela>
  <Gradivo_Apc>
    <Gradivo_Apc NazivPlacnika="Klinika Golnik" Vsota="3056.07"></Gradivo_Apc>
  </Gradivo_Apc>
  <Ostalo>
    <StIrodsDatotek>0</StIrodsDatotek>
    <StDatotekPodTrajnimEmbargom>0</StDatotekPodTrajnimEmbargom>
    <StDatotekZOmejenimDostopom>0</StDatotekZOmejenimDostopom>
  </Ostalo>
</Gradivo>
